Niet elke oude munt is geld waard boven de metaalprijs. Sterker nog, de overgrote meerderheid van de gouden en zilveren munten die in omloop zijn geweest, wordt verhandeld tegen de metaalwaarde.
● Verkenner: Een munt is 'Bullion' als de oplage in de miljoenen liep. Denk aan de Zuid-Afrikaanse Krugerrand, de Canadese Maple Leaf, maar ook het standaard Gouden Tientje van koningin Wilhelmina uit 1932 of 1933. De waarde wordt berekend met de simpele formule: Gewicht x Goudprijs. Of de munt een krasje heeft, maakt voor de smeltwaarde nauwelijks uit.
Numismatische waarde ontstaat door schaarste. Een munt kan minder goud bevatten, maar duizenden euro's meer waard zijn door historische significantie, een extreem lage oplage of een specifieke variant. Hier bepaalt niet de beurskoers, maar de verzamelaarsmarkt de prijs.
In Nederland is het Gouden Tientje de meest geërfde munt. Hier ontstaan ook de meeste misverstanden. Velen denken goud in handen te hebben dat ver boven de goudprijs ligt. De realiteit is vaak nuchterder.
De Gouden Tientjes van Wilhelmina met 'los hangend haar' of 'opgestoken haar' zijn in enorme aantallen geslagen. Voor de handel is dit handelsgoud. U krijgt de goudwaarde plus een heel kleine premie (indien de munt onbeschadigd is). Heeft u echter een exemplaar van Willem I, Willem II of Willem III? Dan verandert de zaak. Deze munten zijn ouder, schaarser en hebben in goede kwaliteit een aanzienlijke meerwaarde.
● Strateeg: Let opjaartallen en varianten. Een Wilhelmina tientje uit 1892 is zeldzaam. Een exemplaar uit 1917 is courant. Laat een verzameling tientjes altijd controleren door een expert voordat u ze als bulk verkoopt aan een sloopgoudinkoper.
Bij verzamelmunten is de staat van onderhoud, ofwel de kwaliteit, de allerbelangrijkste factor. Een zeldzame munt die als hanger aan een ketting is gedragen en sporen van solderen vertoont, verliest direct zijn numismatische waarde en valt terug naar de goudprijs. Verzamelaars zoeken perfectie.
In Nederland hanteren we de volgende kwaliteitsaanduidingen:
Voor het allerhoogste segment (de Opportunity en Gold Rush portefeuilles) is een subjectieve beoordeling niet genoeg. Hier komen internationale grading services zoals NGC of PCGS in beeld. Zij beoordelen de munt, geven een score en verpakken deze in een harde plastic houder (een slab).
● Expert: Deze instituten gebruiken de Sheldon Scale, die loopt van 1 tot 70. Een munt met de score 'MS65' (Mint State) kan duizenden euro's meer waard zijn dan exact dezelfde munt in 'MS62'. Het laten 'slabben' van een munt kost geld en tijd, maar is bij topstukken essentieel voor waardemaximalisatie bij verkoop.
Dit is het belangrijkste advies van deze hele pagina: poets uw munten nooit. Veel leken vinden een oude, donkere zilveren munt lelijk en gaan aan de slag met zilverpoets of een doekje. Hiermee vernietigt u onherstelbaar de waarde.
De verkleuring (patina) op zilver is voor verzamelaars een teken van authenticiteit en ouderdom. Door te poetsen ontstaan er microscopische krasjes (hairlines) en krijgt de munt een onnatuurlijke glans. Een gepoetste munt wordt door veilinghuizen vaak aangeduid als "gereinigd" en brengt slechts een fractie op van een ongepoetst exemplaar. Laat het vuil zitten.
Waar u uw munten verzameling verkoopt, hangt af van de inhoud. Het kiezen van het verkeerde kanaal kost geld.
Prima voor bullion munten (Krugerrands, gewone tientjes) en zilveren guldens die op gewicht worden verhandeld. Zij betalen direct uit op basis van de metaalkoers. Breng hier nooit uw zeldzame verzamelstukken. De kennis ontbreekt vaak en u krijgt slechts de smeltwaarde.
Een gespecialiseerde muntenhandelaar herkent zeldzame jaren en varianten. Zij bieden een prijs die boven de goudwaarde ligt, maar moeten zelf nog marge maken bij doorverkoop. Dit is een goede optie voor het middensegment: snelle afwikkeling en een eerlijkere prijs dan de goudinkoper.
Heeft u een serieuze verzameling of topstukken? Dan is een muntenveiling de enige logische route. Hier bieden verzamelaars tegen elkaar op, wat de prijs kan opdrijven tot ver boven de taxatiewaarde. Houd wel rekening met de doorlooptijd (maanden) en de veilingkosten (commissie). Voor goedkope munten loont dit niet, voor zeldzaamheid wel.
Het aanhouden van numismatische munten past niet in de Veilige Haven strategie, die draait om liquiditeit en zekerheid. Numismatiek is illiquide; het vinden van de juiste koper kost tijd. Heeft u munten geërfd en ambieert u geen verzamelaarsschap? Laat ze taxeren, scheid het kaf (bullion) van het koren (zeldzaam) en converteer de waarde naar courant beleggingsgoud of euro's.
Twijfelt u over de waarde van uw collectie? Maak nooit overhaast een beslissing aan de balie. Zoek een aangesloten taxateur via GoudScout die gespecialiseerd is in numismatiek.
